BASE Advocaten - The Litigation Firm

Onderhandse akte: dwingende bewijskracht of niet?

Blogs 25 January 2018
Een onderhandse akte is een getekend geschrift, bestemd om tot bewijs te dienen. In een gerechtelijke procedure leveren onderhandse akten in beginsel dwingende bewijskracht op tussen partijen van de in de akte opgenomen partijverklaringen. Bij de bewijswaardering hiervan komt het echter wel aan op de uitleg van die akte zelf. Zo volgt uit een arrest van de Hoge Raad van 22 december 2017.

Feiten
Partijen hadden in deze casus gesprekken gevoerd over de verkoop van een stuk grond. De gemaakte afspraken werden op 30 maart 2010 vastgelegd in een handgeschreven, door partijen ondertekende, onderhandse akte. In deze akte waren onder meer de kadastrale aanduidingen en oppervlaktes van de percelen, de te betalen prijs en de termen ‘overeengekomen’ en ‘aankoop grond’ opgenomen.

Enige tijd later is een conceptkoopovereenkomst opgesteld. De verkoper weigerde echter akkoord te gaan met dit concept en was niet langer bereid de grond te verkopen. De koper heeft vervolgens in kort geding de levering van het stuk grond door verkoper gevorderd. De koper stelde zich hierbij op het standpunt dat op 30 maart 2010 tussen partijen een koopovereenkomst tot stand was gekomen. Volgens de verkoper was echter slechts sprake van een intentieovereenkomst en was er nog geen overeenstemming bereikt over bepaalde essentiële zaken. De rechtbank wees de vorderingen van de koper af.

Dwingende bewijskracht?
In hoger beroep oordeelde het hof Den Bosch dat aan de onderhandse akte van 30 maart 2010 geen dwingende bewijskracht toekomt ten aanzien van de vraag of door de ondertekening ervan tussen partijen een overeenkomst van koop en verkoop tot stand was gekomen. In de akte was namelijk geen duidelijke verklaring dat partijen door ondertekening overgaan tot koop en verkoop opgenomen. Zonder deze verklaring kwam geen dwingende bewijskracht toe aan de onderhandse akte. Volgens het hof kwam het daarom aan op een vrije waardering van het bewijs en kon de akte niet aan het bewijs bijdragen.

Reikwijdte dwingende bewijskracht van een onderhandse akte
In het onderhavige geval is niet in geschil dat de handgeschreven akte van 30 maart 2010 een onderhandse akte in de zin van artikel 156 lid 3 Rv is. De vraag is echter of deze akte dwingend bewijs oplevert van de gestelde koopovereenkomst. Op grond van artikel 157 lid 2 Rv levert een onderhandse akte in beginsel dwingend bewijs op ten aanzien van de in de akte opgenomen partijverklaringen. De rechter moet er, behoudens tegenbewijs, vanuit gaan dat de inhoud van de akte tussen partijen als waar heeft te gelden. Er komt echter slechts dwingende bewijskracht toe aan hetgeen in de akte is vermeld over een verklaring van een partij en niet aan een nadere uitleg op basis van de overige omstandigheden.

Oordeel Hoge Raad
De Hoge Raad komt uiteindelijk tot het oordeel dat het hof de dwingende bewijskracht van de akte niet had miskend, maar (slechts) had geoordeeld dat (uitleg van) hetgeen partijen in de akte hebben verklaard onvoldoende is om daaraan met dwingende bewijskracht de conclusie te verbinden dat een koopovereenkomst tot stand is gekomen. Het hof is daarbij terecht ervan uitgegaan dat het voor de dwingende bewijskracht aankwam op (uitleg van) alleen die akte zelf. Nu de akte geen concrete, op koop en verkoop gerichte verklaring bevatte, leverde de akte geen dwingende bewijskracht op met betrekking tot de vraag of een koopovereenkomst tot stand was gekomen. Het hof had de akte van 30 maart 2010 echter niet geheel van het bewijs mogen uitsluiten.

Tot slot
Onderhandse akten zijn van grote betekenis voor de vaststelling van de feiten. Met een onderhandse akte leveren partijen immers bij voorbaat bewijs. In de praktijk is het echter van belang om tijdig en zorgvuldig de verklaringen van partijen in de onderhandse akte vast te leggen. Aan de in de akte vastgelegde verklaringen komt immers dwingende bewijskracht toe en de rechter zal dit in beginsel als waar moeten aannemen.

Wilt u meer informatie over dit onderwerp? Of heeft u vragen? Neem dan contact op met Sanne Geldof of een van de andere advocaten van de sectie Corporate & Commercial Litigation.

More information

Return

The Litigation firm

Solving your problem, so that you can continue with your business. That is what it is all about. It is our profession and our passion to make a business dispute or employment dispute manageable and to solve it. Sometimes we are able to do this by staying invisible by casebuilding the best file possible for and together with you behind the scenes. Being diplomatic where possible and aggressive where needed. And sometimes, full-on litigating is unavoidable. Because limits have been reached, because the other party remains unwilling to come to a constructive amicable solution, or because it may be important for your market reputation to draw a line.

Tailor-made service is key in the handling of each case. Because we are doing it together, lawyer and client. We invest in the mutual cooperation and we look in depth at your company and your market. BASE makes clear choices out of strength, because we only want to do what we are really good at and because you are simply counting on added-value. Therefor our practice focuses on Corporate & Commercial Litigation and Employment law.

Expertise

Corporate & Commercial Litigation

At BASE Advocaten we practice the litigation- and dispute resolution practice at the highest level. We advise and assist domestic- and foreign clients in their vital business disputes. Disputes within the company, directors’ liability, shareholders disputes, disputes concerning commercial contracts, acting against (or for) financial institutions about duty of care-disputes and professional liability disputes. These are just some examples. Click below for further information.

Read more

Employment law

BASE Advocaten provides topspecialists in Employment law. We act on behalf of employers (both domestic and foreign), individual directors/employees, and works councils. On a daily basis we advise and litigate on matters regarding (for example) the termination of employment, reorganizations, employment terms and conditions, disciplinary measures, employee participation and employer’s liability. Click below for further information.

Read more
Partner of
logo Erasmus
Friend of
logo Sophia Kinderziekenhuis
Actual detail - BASE Advocaten
We use cookies to improve your experience on our website, for statistical purposes, and to give you access to our social media.
By using this website or by clicking 'agree', you agree to our use of cookies.
Accept cookies Reject cookies