BASE Advocaten - The Litigation Firm

Modernisering bewijsrecht – Deel 3. Over bewijsbeslag en andere maatregelen tot bescherming van bewijs in ‘gewone’ civiele geschillen

Blogs 08 October 2020
Met het in juni 2020 ingediende Wetsvoorstel vereenvoudiging en modernisering bewijsrecht ("het Wetsvoorstel") wil de wetgever het bewijsrecht in burgerlijke zaken makkelijker en moderner maken. Doel: eerlijkere, betere en snellere civiele procedures. In een serie blogs leg ik de kern van het wetsvoorstel uit. Het laatste deel (3) gaat over maatregelen tot bescherming van bewijs in 'gewone' civiele zaken.

Inleiding
Voorkomen dat bewijs verdwijnt of wordt gemanipuleerd, dat is kortweg waar conservatoir bewijsbeslag en andere bewijsbeschermende maatregelen voor dienen. Voor zaken over intellectuele eigendomsrechten (IE) biedt de wet de expliciete mogelijkheid om conservatoir bewijsbeslag te leggen. Of dat ook in ‘gewone’ civiele zaken kon, hield de rechtspraak lange tijd verdeeld. Met zijn arrest van 13 september 2013 maakte de Hoge Raad aan die verdeeldheid een einde door te overwegen dat de mogelijkheid om beslag tot afgifte te leggen (artikel 730 Rv) samen met het inzagerecht van artikel 843a Rv “voldoende grondslag bieden voor het leggen van een bewijsbeslag ook in niet-IE-zaken”. Een belangrijke uitspraak die paste bij de trend dat bewijsbeslag steeds vaker werd toegepast in ‘gewone’ civiele zaken.

Wetsvoorstel: wettelijke basis voor bewijsbeslag in niet-IE zaken
Zeven jaar later wil de wetgever conservatoir bewijsbeslag in niet-IE zaken ook nadrukkelijk een plaats geven in de wet. Het Wetsvoorstel beoogt dit te regelen in een nieuw artikel 205 Rv dat grotendeels aansluit op de bestaande jurisprudentie van de Hoge Raad. Vereist blijft dat voor het leggen van conservatoir bewijsbeslag verlof verkregen moet worden van de bevoegde voorzieningenrechter. Die beoordeelt summierlijk of het verzoek voldoet aan de voorwaarden van het (nieuwe) inzagerecht en of er geen grond is voor afwijzing van een voorlopige bewijsverrichting. Om te voorkomen dat hangende het verzoek alsnog bewijs verdwijnt, worden de wederpartij, derden onder wie beslag gelegd of andere belanghebbenden in beginsel niet gehoord op het verzoek tot bewijsbeslag.

Verzoekschrift – strenge eisen
Voor de inhoud van het verzoekschrift gelden zeer strikte eisen. Onder meer moet nauwkeurig omschreven worden van welke gegevens of zaken inbeslagneming verzocht wordt, maar ook wat het belang bij beslaglegging is en waarom er sprake is van gegronde vrees voor verduistering of verlies van het bewijs. In een verzoek tot bewijsbeslag op elektronisch opgeslagen gegevens – wat meestal aan de orde zal zijn – moet ook vermeld worden welke IT-expert de deurwaarder kan bijstaan bij de beslaglegging.

Vordering tot inzage/afgifte
Een verlof tot het leggen van bewijsbeslag betekent nog niet dat de beslaglegger direct inzage krijgt in de beslagen gegevens of zaken. Het is vereist dat de beslaglegger – al dan niet in kort geding – afzonderlijk inzage of afgifte van de beslagen gegevens of zaken vordert op grond van het (nieuwe) inzagerecht.

Proces-verbaal van constatering
Naast conservatoir bewijsbeslag wordt – onder dezelfde voorwaarden – ook de mogelijkheid tot een zogenaamd ‘proces-verbaal van constatering’ in niet-IE zaken in de wet opgenomen. Dit houdt in dat de voorzieningenrechter verlof kan verlenen tot het opmaken van een gedetailleerd proces-verbaal van feiten die de deurwaarder ter plaatse persoonlijk heeft waargenomen. Ook beeld- of geluidsmateriaal kan deel uit maken van zo’n proces-verbaal van constatering.

Specifieke expertise
Het Wetsvoorstel past bij de wens om in een vroegtijdig stadium over zoveel mogelijk bewijs te beschikken en procedures eerlijker en sneller te laten verlopen. Bewijsbeslag kan met name in omvangrijke commerciële geschillen een bruikbaar instrument zijn om verduistering van belangrijk bewijs te voorkomen. Net als de jurisprudentie van de Hoge Raad, laat het Wetsvoorstel zien dat het treffen van maatregelen tot bescherming van bewijs in civiele geschillen vraagt om specifieke expertise en een zorgvuldige aanpak.

BASE Advocaten is betrokken geweest bij diverse bewijsbeslagen en beschikt over alle know-how op dit gebied. Meer weten over dit onderwerp? Stuur een e-mail naar Michiel de Vlieger of een van de andere advocaten van de sectie Corporate & Commercial Litigation.

More information

Return

The Litigation firm

Solving your problem, so that you can continue with your business. That is what it is all about. It is our profession and our passion to make a business dispute or employment dispute manageable and to solve it. Sometimes we are able to do this by staying invisible by casebuilding the best file possible for and together with you behind the scenes. Being diplomatic where possible and aggressive where needed. And sometimes, full-on litigating is unavoidable. Because limits have been reached, because the other party remains unwilling to come to a constructive amicable solution, or because it may be important for your market reputation to draw a line.

Tailor-made service is key in the handling of each case. Because we are doing it together, lawyer and client. We invest in the mutual cooperation and we look in depth at your company and your market. BASE makes clear choices out of strength, because we only want to do what we are really good at and because you are simply counting on added-value. Therefor our practice focuses on Corporate & Commercial Litigation and Employment law.

Expertise

Corporate & Commercial Litigation

At BASE Advocaten we practice the litigation- and dispute resolution practice at the highest level. We advise and assist domestic- and foreign clients in their vital business disputes. Disputes within the company, directors’ liability, shareholders disputes, disputes concerning commercial contracts, acting against (or for) financial institutions about duty of care-disputes and professional liability disputes. These are just some examples. Click below for further information.

Read more

Employment law

BASE Advocaten provides topspecialists in Employment law. We act on behalf of employers (both domestic and foreign), individual directors/employees, and works councils. On a daily basis we advise and litigate on matters regarding (for example) the termination of employment, reorganizations, employment terms and conditions, disciplinary measures, employee participation and employer’s liability. Click below for further information.

Read more
Partner of
logo Erasmus
Friend of
logo Sophia Kinderziekenhuis
Actual detail - BASE Advocaten
I've read it
We use cookies to improve your experience on our website, for statistical purposes, and to give you access to our social media.
By using this website or by clicking 'agree', you agree to our use of cookies.