BASE Advocaten - The Litigation Firm

Onderhandse akte: dwingende bewijskracht of niet?

Blogs 25 januari 2018
Een onderhandse akte is een getekend geschrift, bestemd om tot bewijs te dienen. In een gerechtelijke procedure leveren onderhandse akten in beginsel dwingende bewijskracht op tussen partijen van de in de akte opgenomen partijverklaringen. Bij de bewijswaardering hiervan komt het echter wel aan op de uitleg van die akte zelf. Zo volgt uit een arrest van de Hoge Raad van 22 december 2017.

Feiten
Partijen hadden in deze casus gesprekken gevoerd over de verkoop van een stuk grond. De gemaakte afspraken werden op 30 maart 2010 vastgelegd in een handgeschreven, door partijen ondertekende, onderhandse akte. In deze akte waren onder meer de kadastrale aanduidingen en oppervlaktes van de percelen, de te betalen prijs en de termen ‘overeengekomen’ en ‘aankoop grond’ opgenomen.

Enige tijd later is een conceptkoopovereenkomst opgesteld. De verkoper weigerde echter akkoord te gaan met dit concept en was niet langer bereid de grond te verkopen. De koper heeft vervolgens in kort geding de levering van het stuk grond door verkoper gevorderd. De koper stelde zich hierbij op het standpunt dat op 30 maart 2010 tussen partijen een koopovereenkomst tot stand was gekomen. Volgens de verkoper was echter slechts sprake van een intentieovereenkomst en was er nog geen overeenstemming bereikt over bepaalde essentiële zaken. De rechtbank wees de vorderingen van de koper af.

Dwingende bewijskracht?
In hoger beroep oordeelde het hof Den Bosch dat aan de onderhandse akte van 30 maart 2010 geen dwingende bewijskracht toekomt ten aanzien van de vraag of door de ondertekening ervan tussen partijen een overeenkomst van koop en verkoop tot stand was gekomen. In de akte was namelijk geen duidelijke verklaring dat partijen door ondertekening overgaan tot koop en verkoop opgenomen. Zonder deze verklaring kwam geen dwingende bewijskracht toe aan de onderhandse akte. Volgens het hof kwam het daarom aan op een vrije waardering van het bewijs en kon de akte niet aan het bewijs bijdragen.

Reikwijdte dwingende bewijskracht van een onderhandse akte
In het onderhavige geval is niet in geschil dat de handgeschreven akte van 30 maart 2010 een onderhandse akte in de zin van artikel 156 lid 3 Rv is. De vraag is echter of deze akte dwingend bewijs oplevert van de gestelde koopovereenkomst. Op grond van artikel 157 lid 2 Rv levert een onderhandse akte in beginsel dwingend bewijs op ten aanzien van de in de akte opgenomen partijverklaringen. De rechter moet er, behoudens tegenbewijs, vanuit gaan dat de inhoud van de akte tussen partijen als waar heeft te gelden. Er komt echter slechts dwingende bewijskracht toe aan hetgeen in de akte is vermeld over een verklaring van een partij en niet aan een nadere uitleg op basis van de overige omstandigheden.

Oordeel Hoge Raad
De Hoge Raad komt uiteindelijk tot het oordeel dat het hof de dwingende bewijskracht van de akte niet had miskend, maar (slechts) had geoordeeld dat (uitleg van) hetgeen partijen in de akte hebben verklaard onvoldoende is om daaraan met dwingende bewijskracht de conclusie te verbinden dat een koopovereenkomst tot stand is gekomen. Het hof is daarbij terecht ervan uitgegaan dat het voor de dwingende bewijskracht aankwam op (uitleg van) alleen die akte zelf. Nu de akte geen concrete, op koop en verkoop gerichte verklaring bevatte, leverde de akte geen dwingende bewijskracht op met betrekking tot de vraag of een koopovereenkomst tot stand was gekomen. Het hof had de akte van 30 maart 2010 echter niet geheel van het bewijs mogen uitsluiten.

Tot slot
Onderhandse akten zijn van grote betekenis voor de vaststelling van de feiten. Met een onderhandse akte leveren partijen immers bij voorbaat bewijs. In de praktijk is het echter van belang om tijdig en zorgvuldig de verklaringen van partijen in de onderhandse akte vast te leggen. Aan de in de akte vastgelegde verklaringen komt immers dwingende bewijskracht toe en de rechter zal dit in beginsel als waar moeten aannemen.

Wilt u meer informatie over dit onderwerp? Of heeft u vragen? Neem dan contact op met Sanne Geldof of een van de andere advocaten van de sectie Corporate & Commercial Litigation.

Meer informatie

Terug

The Litigation firm

Uw probleem oplossen, zodat u verder kunt met ondernemen. Daar gaat het om. Het is ons vak en onze passie om een zakelijk of arbeidsrechtelijk geschil beheersbaar te maken en op te lossen. Soms kan dat door als advocaat onzichtbaar te blijven en achter de schermen een zo optimaal mogelijk dossier te vormen voor en met u. Een andere keer vraagt een zaak om een aanpak voor de schermen. Diplomatiek waar het kan en agressief waar het moet. En soms is keihard procederen onvermijdelijk. Omdat de grenzen zijn bereikt, omdat een wederpartij niet bereid blijkt tot een constructieve oplossing, of omdat het voor uw reputatie in de markt van belang kan zijn om een streep te trekken.

Maatwerk staat centraal bij de behandeling van iedere zaak. Want we doen het samen, advocaat en cliënt. We investeren in de onderlinge samenwerking en verdiepen ons in uw onderneming en uw markt. BASE maakt duidelijke keuzes uit kracht, omdat we alleen willen doen waar we écht goed in zijn en omdat u altijd moet kunnen rekenen op toegevoegde waarde. Daarom richt onze praktijk zich op Corporate & Commercial Litigation en Arbeidsrecht.

Expertise

Corporate & Commercial Litigation

Bij BASE Advocaten beoefenen we de proces- en conflictmanagement praktijk op het allerhoogste niveau. Wij staan binnen- en buitenlandse cliënten bij in vitale zakelijke geschillen. Geschillen binnen de vennootschap, bestuurdersaansprakelijkheidskwesties, aandeelhouders-geschillen, geschillen over commerciële contracten, overnamegeschillen, geschillen tegen (of voor) financiële instellingen over zorgplichtkwesties en beroepsaansprakelijkheidskwesties. Het zijn slechts enkele voorbeelden. Klik hieronder voor meer informatie.

Lees meer

Arbeidsrecht

BASE Advocaten biedt topspecialisten op het gebied van het arbeidsrecht. Wij staan zowel werkgevers (nationaal en internationaal), individuele bestuurders/werknemers, als ondernemingsraden bij. In de dagelijkse praktijk adviseren en procederen wij onder meer op het gebied van ontslag, reorganisaties, arbeidsvoorwaarden, disciplinaire maatregelen, medezeggenschap en werkgeversaansprakelijkheid. Klik hieronder voor meer informatie.

Lees meer
Partner van
logo Erasmus
Vriend van
logo Sophia Kinderziekenhuis
Actueel-detail - BASE Advocaten
Wij gebruiken cookies om de ervaring op onze website te verbeteren, statistieken bij te houden en u toegang te geven tot onze social media.
Door op akkoord te drukken, gaat u akkoord met ons cookiebeleid.
Akkoord Niet akkoord